Doğru Taksit Sayısını Bütçenize Göre Nasıl Hesaplayabilirsiniz
Kısa cevap: Doğru taksit sayısı, "en düşük aylık ödeme" değil, nakit akışınızı bozmayan en kısa vadedir. Pratik yöntem şudur: net gelirinizden zorunlu giderlerinizi çıkarın, kalan tutarın en fazla üçte birini taksit kapasitesi olarak kabul edin, ardından toplam borcu bu kapasiteye böldüğünüzde çıkan aylık ödemeye karşılık gelen en kısa vadeyi seçin. Taksit sayısı hesaplama bütçe temelli yapıldığında hem gecikme riski hem de toplam maliyet aynı anda kontrol altına alınır.
Adım 1: Gerçek harcanabilir geliri bulun
Hesabın çıkış noktası brüt maaş değil, hesabınıza düzenli olarak giren nettir. Prim, yan gelir veya serbest çalışma kazancı gibi değişken kalemler için son 6 ayın ortalamasını değil, en düşük ayını kullanın. Bu muhafazakâr yaklaşım, taksitli bir yükümlülüğün en kötü senaryoda da ödenebilmesini garanti eder.
Adım 2: Sabit gider envanteri çıkarın
Kira/aidat, faturalar, ulaşım, market, okul, sigorta ve mevcut kredi taksitleri ayrı satırlarda listelenmelidir. Örnek bir tablo:
| Kalem | Aylık (örnek) | Not |
|---|---|---|
| Net gelir | 32.000 | Düzenli, garanti tutar |
| Barınma + faturalar | 12.000 | Sabit |
| Market + ulaşım | 8.000 | Yarı esnek |
| Mevcut kredi taksiti | 2.500 | Kapanış tarihi önemli |
| Birikim/acil fon | 2.000 | Gider gibi ele alın |
| Kalan serbest tutar | 7.500 | Taksit kapasitesinin kaynağı |
Adım 3: Taksit kapasitesini iki filtreyle sınırlayın
Serbest kalan tutarın tamamını taksite ayırmak, bütçeyi sıfır toleranslı hale getirir. İki filtre uygulayın:
- Serbest tutar filtresi: Kalan tutarın en fazla %30–35'i. Yukarıdaki örnekte 7.500 × %33 ≈ 2.475 TL.
- Toplam borç yükü filtresi: Tüm kredi ve taksit ödemelerinin toplamı net gelirin %35'ini aşmasın. 32.000 × %35 = 11.200; mevcut 2.500 düşülünce üst sınır 8.700 TL görünse de birinci filtre bağlayıcıdır.
İki sonuçtan küçük olanı aylık ödeme tavanınızdır: 2.475 TL. Kredi puanı ve başvuru değerlendirmelerinde de benzer oran mantığı kullanıldığı için bu disiplin, ileride yapacağınız ihtiyaç veya konut kredisi başvurularında da lehinize çalışır.
Adım 4: Vade ile maliyeti karşılaştırın
Aylık ödeme tavanı belliyken taksit sayısı otomatik olarak daralır. 12.000 TL'lik bir harcamanın, varsayımsal aylık %3,5 maliyet oranıyla eşit taksitlere bölünmesi şöyle görünür:
| Taksit sayısı | Aylık ödeme | Toplam ödeme | Ek maliyet | 2.475 TL tavanına uyum |
|---|---|---|---|---|
| 3 | 4.283 | 12.849 | %7,1 | Uymuyor |
| 6 | 2.252 | 13.512 | %12,6 | Uyuyor |
| 9 | 1.577 | 14.193 | %18,3 | Uyuyor |
| 12 | 1.242 | 14.898 | %24,2 | Uyuyor |
Tablonun okunuşu nettir: vade iki katına çıktığında aylık ödeme yarıya iner ama ek maliyet yaklaşık iki kat artar. Tavana uyan en kısa vade 6 taksittir; 12 taksit seçmek aylık 1.010 TL rahatlık karşılığında yaklaşık 1.386 TL fazladan maliyet demektir. Bu farkın makul olup olmadığına, rahatlayan tutarı nasıl kullanacağınız karar verir. Faiz oranının taksit tutarına nasıl yansıdığını daha ayrıntılı görmek isteyenler için taksit faiz oranı hesaplama mantığı ayrı bir konudur.
Faizsiz taksit istisnası
Mağaza veya k